Ankara’ya yeni gelenler, kenti keşfetmek isteyenler ya da etkinlik sezonuna nereden başlanır diye düşünenler için… Besim Can Zırh’ın hazırladığı “Yeni Başlayanlar için Ankara” listesi, şehrin kültür nabzını tutan oluşumları, mekanları ve inisiyatifleri bir araya getiriyor.
Ayrancı Festivali “kamusal alanı” bize yeniden hatırlatıyor. Festival sokaklarda, parklarda, mahallelinin bir araya geldiği kafelerde yapılıyor. Ücretsiz etkinlikler için mekânlar, konuşmacılar ve etkinlik grupları gönüllü katılıyor ve hepimize yeniden şunu hatırlatıyor; kamusal alanlar kimsenin değil hepimizindir.
Parklarda düzenlenen aktiviteler, sokak şenlikleri, mahalle festivalleri ve ortak sofralar, sadece eğlenceli anlar sunmakla kalmıyor; komşuluk bağlarını güçlendiriyor, dayanışmayı besliyor ve kent yaşamına nitelik kazandırıyor. Bu buluşmalar, çocuklardan yetişkinlere herkese birbirini tanıma, paylaşma ve birlikte üretme deneyimi sunuyor.
Çankaya’nın Türkiye’nin sosyoekonomik açıdan en yüksek seviyedeki ilçesi olması yalnızca bir istatistik değil; hepimizin ortak hikâyesidir. Çankaya’yı zirveye taşıyan şey sadece rakamlar değil, Ayrancı gibi semtlerin hayata kattığı zenginliktir.
Ayrancı benim için tek bir renkten çok, yan yana duran tonlardan oluşuyor. Eski apartmanların solgun renkleri, ağaçların yeşili, gün batımında binalara vuran turuncu… Hepsi bir araya gelince gözümde Ayrancı canlanıyor.
Gazi Paşa’nın, devrimin bazı kritik dönemeçlerini biçimlendirdiği bilgin dost sofralarıyla Merkez Lokantası 1930’lu yıllarda lokanta haline getirilmiş ve damak çatlatan lezzetlerle Atatürk’ten sonra da uzun yıllar Başkentin kalbinin attığı mekânlar arasında yer almıştı. Artık ne AOÇ, ne de Merkez Lokantası var!
Farklı dönemlerde belediye, bakanlıklar, kamu kurum ve kuruluşlarınca alınan kararlar; koruma statülerine rağmen AOÇ alanının parçalanmasına, işlevsel süreksizliğine ve plan bütünlüğünün zayıflamasına yol açmıştır. Yöneten değişse de yönetim anlayışı değişmedikçe talan devam etmektedir.
Mekanlar basitçe sadece işlevlerine göre planlanmaz; kentsel tasarım ve planlama ile dokunduğunuz mekanlar orada yaşayan insanları şekillendirir. Tasarım bir hayat görüşüdür, bir yaşam tarzı verir. Erken Cumhuriyet ve sonraki dönemde sadece bir üretim değil, bir yaşam biçimi inşa ediliyordu.
Atatürk’ün 1925’te başlattığı tarım hamlesi, AOÇ ve diğer çiftliklerle Ankara’nın kaderini değiştirdi. Modern üretim, doğrudan satış ve sanayi yatırımlarıyla kentin iaşesini çözen bu tesisler, Türkiye tarımına yön veren örnek kurumlar oldu.
Cumhuriyet fikri bir bütündür. O fikrin daha kuvvetli hale gelebilmesi önce Köy Enstitüleri sonra da Atatürk’ün dişiyle tırnağıyla yoktan var ettiği çiftlikler ve bunun simgesi Atatürk Orman Çiftliği ile mümkün oldu. Şimdi bunlar birer birer yok ediliyor. Unutmayalım ki, Atatürk Orman Çiftliği’nin sonu, Cumhuriyet’in de sonu olur.
