Ayrancı’da yarım asır: Ankara Briç Kulübü

57 yıllık geçmişi olan Ankara Briç Kulübü’nün 46 yıldır Ayrancı’da bulunduğundan, Gülden Sokağı, Gerede Sokağı derken Çiftevler Sokağı’nda kök saldığından belki de çoğu Ayrancılı sakinimizin haberi yoktur.

Yazar Hakkında

57 yıllık geçmişi olan Ankara Briç Kulübü’nün 46 yıldır Ayrancı’da bulunduğundan, Gülden Sokağı, Gerede Sokağı derken Çiftevler Sokağı’nda kök saldığından belki de çoğu Ayrancılı sakinimizin haberi yoktur.

Derneğimiz kurulmadan önce Ankara’da briç severler daha çok kahvehanelerde, evlerde ve bazı kulüplerde briç oynuyorlardı. Briç oyuncusu olan babam ve arkadaşları cuma akşamları evlerde toplanırlardı. Sıranın Kuzgun Sokağı’nda bulunan evimizde olduğu cuma akşamları annem benim briç masasının yanında durmamı ve hizmet etmemi isterdi. Çocukluğumda bu şekilde izlemeye başladığım briç ilerde babam gibi benim de en büyük tutkum oldu. Ben briçle tanışmadım, briçin içine doğdum. Evlerde oynanan bu oyun keyifli zaman geçirmek için, yemeli içmeli, bol sohbetliydi. Yarışma briçi farklıydı.

1960’dan önce turnuva briçi, Çankaya’da şimdiki Atakule’nin yerinde olan Amerikan Subay Kulübü’nde oynanıyordu. Ankara Briç Kulübü kurucularımızdan Nermin Bingöl, Türkiye’den ayrılan bir Amerikalı subaydan turnuva usullerini gösteren bir kitabı ve turnuva takımlarını satın almış böylece turnuvalar düzenlenmeye başlamıştı. Turnuvalar daha çok geceleri Kavaklıdere Tenis Kulübü’nün o zamanki baraka lokalinde bu takımlarla yapılıyordu. Süreç içinde, turnuva briçine meraklı çekirdek bir grup kendilerine bir lokal aramaya başladı ve briç severler 1963 yılında dernek olarak örgütlendiler. Zamanla Ankaralı briç meraklıları derneğe üye olmaya başladı. 

Gülden Sokak’tan Çiftevler’e

1970 yılında dernek, Kızılay Zafer Meydanı’nda bulunan Mühendisler Birliği binasına taşındı. 1973 yılında ise binanın yıkılıp yerine iş hanı yapılması kararı alınınca dernek satın almak üzere bir mülk arayışına girdi.

Necmettin Sünget ve Atila Asiltürk yetkili olmak üzere bir komisyon kuruldu ve derneğin maddi durumu uygun olan üyelerinden 5 bin veya 10 bin TL borç alındı. Toplanan bu paralarla 1974 yılı haziran ayında dernek, Gülden Sokağı 16/8 adresindeki daireyi satın aldı. Bundan sonra Ankara Briç Kulübü Ayrancı’dan hiç ayrılmadı. 1977 yılında ise buradaki daire satılıp yerine Gerede Sokağı 13/A adresinde bulunan ve giriş ile bodrum katından oluşan iş yeri satın alındı.

Nüzhet Berkin

Ancak 1980’li yılların başlarında üye sayısında büyük bir artış olunca sahip olunan bina yetersiz hale geldi. Bu sırada derneğin yönetim kurulu üyesi Fatoş Çizmeli’nin annesi Nüzhet Berkin’in Güven Kooperatifi’nden kalan Çiftevler Sokağı’ndaki arsası üzerine yapılacak olan yeni apartman inşaatında, Briç Kulübü olarak müstakil 3 katlı dernek lokali inşa ettirme imkânı bulduk. Arsa sahibi ve müteahhidin dernek üyesi olmaları büyük kolaylıklar sağladı. 7 Şubat 1986 tarihinde alınan kararla başlayan bu girişim Güvenlik Caddesi, Çiftevler Sokağı 95/16 adresindeki dernek binasının tamamlanması ve 21 Ocak 1989 tarihinde yapılan açılış töreniyle hizmete girmesi ile sonuçlandı. Kulüp hala bu adreste hizmet veriyor.

Briç Kulübü lokali, Nüzhet Berkin’in Güven Kooperatifi’nden kalan arsası üzerine yapılır.

Tarihin izleri, Güven Kooperatifi

Bu adresin yani Güven Kooperatifi’nin aslında tarihi bir önemi var; Güven Kooperatifi, Cumhuriyet sonrası Ankara’da konut ihtiyacını karşılamak için Bahçelievler Konut Kooperatifi ile eş zamanlı kurulur. Bahçelievler Konut Kooperatifi’ndeki belirsizlik yüzünden bu kooperatiften ayrılan kişilerin kurduğu Güven Kooperatifi’nin planları Alman Mimar Martin Elsaesser tarafından yapılır ve kooperatifin tip ev projeleri de yarışma yoluyla elde edilir. Kooperatif inşaat maliyetlerinin yarısı Emlak ve Eytam Bankası’ndan temin edilir, diğer yarısı ise Güven Sigorta Şirketi tarafından karşılanır. Kooperatif, 1937 yılında konutları sahiplerine teslim eder. Güven Kooperatifi evleri de Bahçelievler Konut Kooperatifi evleri gibi üst gelir grubu için yapılmıştır. 

Güven Kooperatifi Kuveyt Caddesi (eski Güven Sokağı), İç Sokağı, Güvenlik Caddesi ve Çiftevler Sokağı arasında kalan adada, sol tarafın çift katlı, sağ tarafın ikiz evler olması şeklinde planlanmıştır. Birinci ev, bugün hala ilk sahibi (eski Ankara valisi Nevzat Tandoğan’ın ağabeyi) Fahri Tandoğan’ın varisleri tarafından kullanılıyor. Binaya sonradan eklemeler yapıldığı için orijinali değil. Sonuncu ev ise Nüzhet Berkin’e ait. Bundan sonrasını Nüzhet Berkin’in iki kızlarından biri olan Fatma Gülsen Çizmeli’den dinleyelim:

Babam Mehmet Servet Berkin Felsefe ve Sosyoloji eğitimi almıştı. Talim Terbiye Dairesi üyesi seçilince de 1938 yılında annem ve 9 yaşındaki ablam Güner Baykal ile İstanbul’dan Ankara’ya taşınıyorlar. İlk önce Kızılay’da Büyük Sinema’nın karşısında Singer Mağazası’nın yanında bir evde ikamet ediyorlar. Daha sonra Güven Kooperatifi’nde satın alınan eve geçiliyor. Bu esnada annem Ankara Kız Lisesi’nde Fransızca öğretmeni olarak göreve başlıyor. Ben 1940 yılında bu evde doğdum. Ben 9 aylıkken zatürre olan babama kalp rahatsızlığı tedavisi yapıldığı için vefat etti. Babam vefat etmeden önce Dış Ticaret Reisi olmuştu.

Ayşe Abla İlkokulu’nun ilk talebelerindendim, daha sonra TED Ankara Koleji ve ODTÜ Kamu Yönetimi’nde eğitim gördüm. Ablam Güner Baykal benden 11 yaş büyüktür, bizim evin arkasındaki ev ablam için satın alındı. Ablam Bodrum’a taşınınca evi şarkıcı Alpay’a kiraya verdi. O yıllardan hatırladığım komşularımız Coğrafya Profesörü Hamit Sadi Selen, Agah Sırrı Levent, Madam Kudret ve Doktor Orhan Sanus ve 1932’de Türkiye’nin ilk dünya güzeli seçilen eşi Keriman Halis. Keriman Halis’in kızı Ece, oğlu Sezai Biltin arkadaşımdı. Etrafımızdaki tüm evler yıkılıp müteahhitte verilince, biz son ev olarak kaldık. Daha sonra annem 1986 yılında evi yıktırıp apartman yaptırmaya karar verdi fakat Ankara Briç Kulübü olarak yapıldığını göremeden 1989 yılında vefat etti. Ben hala o apartmanda oturuyorum.


Şevket Çizmeli anısına yapılan turnuvadan ödül alan oyuncularla, Nüzhet Berkin’in kızı Fatma Gülsen Çizmeli (en sağda) ve torunu Zeynep Çizmeli Öğün (soldan ikinci)

Diplomatik bir zekâ sporu

Briç, oyun kartları ile yapılan taktiksel ve çözümsel düşünmeyi esas alan olimpik bir beyin sporu. Ankara Briç Kulübü de içlerinde Avrupa ve Dünya Kupalarında ödüller de alan birçok sporcunun yetişmesine katkı sağladı. Pandemi nedeniyle Mart 2020’den beri kapalı olan kulübün başkanı, 43 senelik briç sporcusu olan uzman doktor Haldun Vahaboğlu da briçin bir zekâ sporu olduğunun altını çiziyor. 36 sene önce üye olduğu Ankara Briç Kulübü’nün başkanlığını 2014 yılında devralan Vahaboğlu, “Ankara’mızın bu güzide semtinde bulunan kulübümüz, briçin sadece Ayrancı’da değil Ankara ve Türkiye’de gelişmesine çok büyük katkılarda bulunuyor. Briç etkinliklerinin yanı sıra yemekli, müzikli veya canlı müzikli birçok sosyal etkinlik de düzenliyoruz. Kulübümüz, aile ortamı ve nezihliği ile Ayrancı’ya yakışır bir sosyal alan” diyor.

Ücretsiz E-Bülten Abonesi Olun

Yorum yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir