Mahalle, mahalle dediğimiz!
Kökeni Osmanlıya kadar giden tarihçesinde mahalleler, 1948 yılında kurulan ilk semt derneğinden beri büyük şehirlerin gündemindeler. Şimdi mahalleler “kent hakkı” üzerinden yeni bir döneme geçiyor.
Kökeni Osmanlıya kadar giden tarihçesinde mahalleler, 1948 yılında kurulan ilk semt derneğinden beri büyük şehirlerin gündemindeler. Şimdi mahalleler “kent hakkı” üzerinden yeni bir döneme geçiyor.
Hacettepe Üniversitesi Heykel ve Sosyoloji Bölümü’nden mezun Ekin, Hazel ve Zeynep’in biraraya gelerek kendi uzmanlık alanlarına göre hem üretebilecekleri hem de ortak kelimelere sahip olan arkadaşlarla buluştukları bir atölye Yermekân.
Ankara tarihi tevatürlerle dolu ve bunlar düzeltilmeden tekrar ediliyor. Mesela hep tekrar edilen “buralar hep köydü” sözü. Nasıl ortaya çıktı acaba? Oysa Ankara köy değil, tarih boyunca da hiç köy olmamış. 1892’de demiryolu geliyor, kaç tane konsolosluk var, ticaretin merkezi, kozmopolit bir yer burası. Tarih yazımında da Ankara üvey evlat muamelesi görüyor. Ankara’nın konuları sahipsiz, yeterince ilgi çekmiyor, araştırılmıyor.
Mahalle sadece fiziksel bir mekân değil bir hayali cemaat aslında. Ayrancı da bu anlamda harita üzerindeki sınırlarıyla tanımlanabilecek bir lokasyon değil, başka mahallelerden, yakın mücavir alandan insanların da katkısıyla oluşan veya eski Ayrancılıların anılarıyla da berkittikleri bir kimlik olduğunu söyleyebiliriz.
1920’lere kadar Ankara’da bir restoran kültürü yok, aşçı dükkânı kültürü var. Aşçı dükkanları çok az çeşit yemeğin olduğu, daha çok çorba üzerine olan bir nevi esnaf lokantası gibi düşünülebilir. 1920’li yıllarda Ankara’da batılı anlamda iki tane restoranla karşılaşıyoruz. Bunun birincisi “Kemal’in Lokantası”, diğeri “Abdullah Efendi Merkez Lokantası.” Bu yıllarda karşımıza çıkan Taşhan ileride Ankara’daki restorancılığın da temeli olacak.
Kore Savaşı sırasındaki göçle oluşan bir gecekondu kasabası olan Gamcheon, çöküntü halinden 2009 yılında köyün sakinleri, sanatçılar ve hükümetin ortaklaşa bir projesi ile kaliteli yaşam koşullarına sahip canlı bir topluluğa ve turizm merkezine dönüştü.
Sosyal yaşam kalitesi yüksek sokakların çekiciliği ve güzellikleri kültürel, toplumsal görgü-davranış ve iletişim üstünlüğü ile biçimlenmektedir. Aşağı Ayrancı’da bu özelliklere sahip başmekânlardan biri de Güvenlik Caddesi’dir. Zarif ve asil, döpiyesli sanata eğilimli bir hanımefendiye benzetilen bir şehir mekanı için yazılmış güzelleme…
Araştırmalarımda katılımcı kişilere nasıl bir çevrede yaşadıklarına ilişkin bilişsel harita çizdiriyorum. Bilişsel haritaya bakılarak bireyin akan gündelik yaşam içindeki konumları, özellikleri ve ilişkileri hakkında bilgi edinilebilir. Siz de kendi Ayrancınızı çizin. Çizimi tamamladığınızda haritada gördükleriniz nasıl, ne şekilde, nerede yaşadığınız hakkında size, daha önce sizin de fark etmediğiniz, bilgiler verecektir. Fakat bu harita sizi üzebilir; Ayrancı’dan hiç çıkmıyor, farklı alanlarla temas kurmuyor olduğunuzu hissettirebilir. Kendinizi bunun sebebini sorgularken bulabilirsiniz.
Editör Dükkan kitapçı, kahveci ve komedi kulübü olarak tanıtıyor kendini. Misafirleri buradan bahsederken editördeyim ya da dükkandayım diyor. Burada öncelikle keyif ve huzur sunmak amaçlanıyor. İnsanlar burada sosyalleşme imkânı da buluyor, başka insanlarla tanışabiliyorlar. Kahve, tatlı ve kitap satan dükkanda alışveriş yapmak zorunlu değil. Dilerseniz kitaplarınızı da dükkana bağışlayabiliyorsunuz
Nasıl bir evde yaşamak isterdiniz diye basitçe soralım, 1 katlı müstakil bir evde yaşamak mı yoksa 15 katlı bir sitede yaşamak mı isteriz? Peki, soruyu başka şekilde soralım: bir arsanız var belediyenin bu arsaya imar vermesini istiyorsunuz, peki 1 katlı imar mı istersiniz yoksa 15 kat imar mı istersiniz? Kentleşme, kentsel dönüşüm, imar planlama dediğimiz bu üç konunun içinden çıkılmaz çelişkisi tam da burada yatıyor.
Ayrancı semtinde bulunan Ayrancı, Aziziye, Güvenevler, Güzeltepe ve Remzi Oğuz Arık mahallelerinde kent yaşamı ve kültürünü geliştirmek ve dayanışmayı sağlamak için çalışmalar yapmak için kurulmuş “Ayrancı Semti Kent Kültürü ve Dayanışma Derneği”dir.
